Yunan Mitolojisi 7: Helius ve Phaethon

Helius, Yunan Mitolojisinde güneş tanrısı olarak bilinir. Titan tanrısıdır ve Hyperion ile Theia'nın oğludur. Phaethon ise Helius ve Clymene'in oğludur. Helius ve Phaethon'un hikayesi ise Ovid'in Dönüşümler isimli eserinde yer alır.



Helius dünya üzerinde herhangi bir alanın hükmünü sürememişti, çünkü Zeus'un tanrılara iş dağıtımı sırasında orada değildi. Bu yüzden Helius'un asıl işi gökyüzünde at arabası sürmek oldu. Ve bu en önemli işlerden biriydi çünkü bu at arabası güneşin ta kendisiydi. Helius vakitlice hergün güneşi dolaştırırtı. Böylelikle geceyi ve gündüzü yaratır, dünyanın ısınmasını sağlardı.


Bu işle çok meşgul olmasına rağmen Etiyopya'da yaşayan Clymene adında ölümlü bir kadınla aşk yaşıyordu. Bu çiftin Phaethon adında oğulları olmuştu. Phaethon'un doğumundan kısa bir süre sonra ilişkileri bitti ve Clymene, oğluna kendi oğluymuş gibi bakan bir prensle evlendi. Clymene ve prens başka çocuklar da doğurdular ve uzun yıllar boyunca mutlu yaşadılar.


Bir gün, Phaethon'un gerçek babasının kim olduğunu öğrenme zamanı geldiğinde bu mutluluk parçalandı. Clymene, oğluna babasının güneş tanrısı olduğunu söyledi. Phaethon annesinin bu söyledikleri karşısında büyülendi. Bu onun için inanılmaz bir olaydı ve okulundaki tüm arkadaşlarıyla bu durumu paylaştı. Fakat ona kimse inanmadı. Ondan bunu kanıtlamasını istediler.



Güneş tanrısının oğlu olduğunu kanıtlamak için annesinden yardım istedi. Annesi, kendisinin yardımcı olamayacağını ama Helius'un sarayına giderek direkt kendisinden yardım alabileceğini söyledi. Annesinin tarifiyle sarayı hemen buldu. Sarayı gördüğünde ağzı açık kaldı. En güzel saraylardan biri olmalıydı. 


Endişeli bir şekilde Helius'un taht odasına yaklaştı ve etrafın görkemini incelemekten kendini alamadı. Tunç altından sütunlar taht odasının tavanını destekliyordu ve odanın ışıldamasını sağlıyordu. Tanrının tahtı, katı zümrütten yapılmaydı ve olağanüstüydü. Helius'un hizmetlileri de birer tanrıydılar ama daha alt statülerdeydiler. İsimleri ise Gün, Ay, Yüz, Yüzyıl, Saat ve Mevsim'di. 


Helius oğlunu hemen tanıdı çünkü Phaethon'un fiziği ve bakışı aynı annesine çekmişti. Helius, oğlunun derdini dinleyince onu anlayışla karşıladı ve ona kanıt sunacağına söz verdi. Hatta söz vermekten fazlasını yaptı, bozulmaz yemin etti. Hades'in Styx Nehri* üzerine, ne isterse kanıt vereceğine dair yemin etti. Bu yemini eden tanrı bile olsa yemininden dönemezdi yoksa ciddi sonuçlarla karşılaşırlardı.


Phaethon'un aklında ise zaten bir fikir vardı ve onu dile getirdi. Babasının atlı arabasını kullanmak istiyordu. Helius oğluna hemen söz verdiği için pişman oldu. Çünkü Helius bunun inanılmaz tehlikeli olduğunu, atları kontrol etmek için büyük bir güç ve deneyim gerektirdiğini biliyordu. Oğluna tehlikelerden bahsederek onu fikrinden geri döndürmeye çalıştı. Zeus bile olsan, gökte uçururken kendini öldürebilirsin bile dedi oğluna. Ama Phaethon dinlemedi.


Saat, arabayı hazırlarken Phaethon iyice heyecanlanmıştı. Babasına bir şey olmayacağına dair güvence verdi fakat babası çok umutlu değildi. Phaethon giderken Helius bir iç çekti, belki de korktuğu başına gelmez, oğlu bu arabayı sürebilirdi. Fakat Phaethon, babasının sarayından ayrılır ayrılmaz kontrolünü kaybetti. Atlar normal gittiği yolun tersine çekmeye başladı arabayı. Helius, oğlunun oradan oraya savruluşunu izledi tahtından yas tutarak. Atları dizginlemek için yapabileceği bir şey yoktu. 


İlk olarak, atlı araba Phaethon'u gökyüzüne götürdü, burada öyle büyük hasarlara yol açtı ki, araba nereye giderse orada büyük yanık bir iz bıraktı. Bu iz, Samanyolu olarak bilinir hale geldi. Ardından, atlar dünyaya doğru yarıştılar. Atlı araba dünyada dokunduğu yerde yangın çıkardı. Bu yanmış bölgeler Afrika çöllerine dönüştü.



Atlı araba son olarak tanrıların dünyasına Olimpos'a yöneldi. Gaia, tanrıların ilk annesi, diğer tanrılardan bunun durdurulması için yardım istedi. Dünyayı ve Olimpos'u daha kötü halde görmek istemiyordu. Yapılabilecek tek şey vardı o da Zeus'un şimşek yıldırımı fırlatmasıydı. Çocuğun ölmesini kimse istemiyordu ama yapılabilecek başka bir şey yoktu. Zeus hedef almada çok iyi olduğu için atlı arabaya yıldırımını isabet ettirdi. Çocuğun ölümüne herkes üzülse de tanrılar bir yandan dünyanın küçük bir kısmının hasar alarak kurtulduğuna sevindiler.  Demirci Hephaestus, dünya gün ve geceyi sürdürebilsin diye Helios'a yeni bir araba yaptı. Yeni araba mücevherlerle ve karmaşık oymalarla kaplıydı, ilkinden daha da güzeldi, Phaethon'un anısına.


***

Instagram: @kayipfisilti

Tüm mitolojik yazıları görün

Edebiyata dair tüm yazıları görün

*Styx Nehri hakkında detaylı bilgi


Kaynak: İkinci resim: Theoi | Üçüncü resim: Quora

6 Yorum

  1. Değişik bir etkilenme yaşadım desem...

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. En sevdiğim mitolojik hikayelerden birisi benim için bu :)

      Sil
  2. Senin bu yazılarını okudukça üniversitede aldığım mitoloji derslerini anımsıyorum. Çok hoşuma gidiyor. :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Çok sevindim! Evet, biz de üni ilk sınıfta görmüştüm bu dersleri ve en sevdiğim ders olarak kaldı :)

      Sil